Wydawnictwo Naukowe PWN, kojarzone z encyklopediami i słownikami, wydało książkę o raperze Bedoesie 2115. „Wielka encyklopedia RAP” otwiera nową serię „Encyklopedia Rapu”, w której mają się ukazać tomy o kilkunastu postaciach polskiej sceny hip-hopowej. To ciekawy przykład marki z tradycjami, która szuka drogi do młodszych odbiorców.
Książka łączy formę kultowych wydań encyklopedii PWN ze współczesną popkulturą. Ma 300 stron w twardej oprawie i kosztuje 215 zł. Przedsprzedaż ruszyła 22 października 2026 roku w Księgarni Internetowej PWN i w sklepie 2115, a według eBilet książka trafi do sprzedaży 4 grudnia. Kolejne tomy serii zaplanowano na 2027 rok.
PWN, czyli wiedza, której ufamy
Hasło w encyklopedii PWN to dla kolejnych pokoleń Polaków potwierdzenie, że coś ma znaczenie. PWN dokumentuje historię, naukę i kulturę z powagą, na którą pracował przez dekady. Teraz tę samą powagę poświęca Bedoesowi 2115.
Dlaczego Bedoes 2115?
Według wydawnictwa Bedoes 2115 od lat realnie wpływa na brzmienie, estetykę i język młodego pokolenia. Na Spotify należy do setki najczęściej słuchanych artystów na świecie. Na scenie jest od blisko dekady, a jego albumy zdobywają diamentowe i wielokrotnie platynowe certyfikaty. Do niego należy rekord dobowej liczby odtworzeń na Spotify w Polsce, który ustanowił singlem „Kamień z serca”.
Od lat wspiera Fundację Młode Głowy, angażuje się również w działania SEXEDPL. W 2026 roku nagrał z 11-letnią Mają Mecan singiel „Ciągle tutaj jestem” i zainicjował akcję „Diss na raka” dla Fundacji Cancer Fighters, wspierającej dzieci chorujące na raka i ich rodziny. W rodzinnej Bydgoszczy prowadzi studio nagraniowe 2115, w którym młodzi, lokalni twórcy mogą realizować swoje pierwsze projekty.
Hasła od „B” do „S”
Książkę budują hasła, które definiują artystę, od „B” do „S”. Narracja prowadzi czytelnika przez życie, twórczość i momenty przełomowe w karierze rapera. Bedoes 2115 opowiada o rodzinie, bliskich, fanach i doświadczeniach, które ukształtowały go jako twórcę i jako człowieka. Całość uzupełniają niepublikowane wcześniej fotografie i osobiste historie, dzięki którym książka balansuje między dokumentem, biografią, intymnym zapisem drogi artystycznej i albumem.
Nazywam się Borys Piotr Przybylski. Mam 28 lat. Jestem synem, wnukiem, narzeczonym, przyjacielem, artystą, raperem i kowbojem. Tworzą mnie: moja Mama Izabella, która wychowując mnie samotnie, nauczyła mnie nigdy się nie poddawać; moja Babcia Leokadia, która swoją życiową postawą nauczyła mnie nosić w sercu dobro niezależnie od warunków, od siły zła; mój świętej pamięci Dziadek Leszek, który swoimi czynami nauczył mnie dbania o rodzinę i stawiania jej na pierwszym miejscu; mój świętej pamięci Ojciec Piotr, którego decyzje ukształtowały to, kim dzisiaj jestem; moja narzeczona Roksana, która swoją klasą i mądrością codziennie inspiruje mnie do bycia lepszym człowiekiem; moi Przyjaciele, których działania są definicją słowa „lojalność”; moi Fani oraz Słuchacze, których wsparcie to sens mojego życia; oraz Zwierzęta, których dzikość zapełnia pustkę po wszystkim innym – podkreśla artysta we wstępie do książki.
Zdjęcia Zuzy Krajewskiej
Za wizualną stronę książki odpowiada Zuza Krajewska, fotografka i artystka, która jako Creative Director przygotowała m.in. sesję okładkową Bedoesa 2115. Jej estetyka, osadzona między sztuką, modą i popkulturą, wpisuje się w projekt łączący ekspercki autorytet PWN ze światem hip-hopu.
Pierwszy tom serii „Encyklopedia Rapu”
Według wydawnictwa to pierwsza w Polsce encyklopedyczna seria w całości poświęcona polskiej scenie hip-hopowej i jej najważniejszym twórcom. Kilkanaście tomów, kilkanaście postaci. PWN chce w ten sposób pokazać, że rap jest dziś pełnoprawną częścią kultury, którą warto dokumentować z tą samą powagą, co historię czy naukę.
„Encyklopedia Rapu” to próba zbudowania mostu między światami, które do tej pory rzadko się spotykały. Efekt? Projekt, który będzie wydawniczym wydarzeniem roku i nowym punktem odniesienia w opisywaniu współczesnej kultury – mówi Katarzyna Krawczyk, dyrektor marketingu Wydawnictwa Naukowego PWN.
Nieoczywiste współprace: kiedy instytucja spotyka rap
Na świecie takie połączenia zdarzały się już wcześniej. Zwykle wywoływały podobną reakcję: najpierw zdziwienie, potem uznanie.
- Luwr i The Carters. W 2018 roku Beyoncé i Jay-Z nakręcili w Luwrze teledysk „Apeshit”, wśród arcydzieł i z Moną Lisą w tle. Muzeum zamknęło ten rok rekordem 10,2 mln odwiedzających, a media łączyły część tego wyniku z rozgłosem wokół teledysku.
- Nagroda Pulitzera dla Kendricka Lamara. 16 kwietnia 2018 roku album „DAMN.” jako pierwsze dzieło spoza muzyki klasycznej i jazzu dostał Pulitzera w kategorii muzyka.
- Smithsonian Anthology of Hip-Hop and Rap. W 2021 roku wydawnictwo Smithsonian Folkways razem z Narodowym Muzeum Historii i Kultury Afroamerykanów wydało antologię hip-hopu: 129 utworów na dziewięciu płytach i 300-stronicową książkę z esejami.
- Louis Vuitton i Supreme. W 2000 roku dom mody wysłał streetwearowej marce wezwanie do zaprzestania przeróbek swojego monogramu. W styczniu 2017 roku obie marki pokazały w Paryżu wspólną kolekcję.
Komentarz redakcji
Na pierwszy rzut oka to nieoczywista współpraca: wydawnictwo kojarzone ze szkolnymi encyklopediami i słownikami oraz raper z milionami młodych słuchaczy. Historia kultury to jednak w dużej mierze historia takich spotkań. To, co jedno pokolenie uważa za „niską” rozrywkę, następne zaczyna opisywać, nagradzać i pokazywać w muzeach. Pulitzer w kategorii muzyka przez dziesięciolecia trafiał wyłącznie do kompozytorów muzyki poważnej. Pierwszy jazzowy laureat pojawił się w 1997 roku, pierwszy raper dwadzieścia jeden lat później. Warto też pamiętać, że sama encyklopedia zaczynała jako projekt buntowniczy. Francuska „Encyklopedia” Diderota i d’Alemberta w XVIII wieku miała poważne kłopoty z cenzurą i była zakazywana przez władze.
W takich spotkaniach każda ze stron daje coś, czego druga nie ma. Instytucja daje uznanie, czyli sygnał „to ma znaczenie”. Artysta daje aktualność i publiczność, do której instytucja sama nie dociera. PWN nie udaje przy tym młodzieżowej marki, tylko robi to, co umie najlepiej: opisuje i porządkuje wiedzę.
Zmienia się temat, ale zostaje forma, czyli hasła, encyklopedyczny układ i powaga. Dzięki temu marka trafia do nowej grupy docelowej i nie traci swojego wizerunku. Gdyby PWN zaczął mówić slangiem, efekt byłby odwrotny: młodzi wyczuliby fałsz, a starsi czytelnicy uznaliby, że marka się wygłupia.
Ten mechanizm sprawdzi się też w małej firmie. Wyobraź sobie pracownię ceramiki „Miska i Łyżka”, która robi limitowaną serię kubków z lokalnym muzykiem albo ilustratorką. Nie musisz zmieniać archetypu marki ani stylu komunikacji.
Wystarczy partner, który ma publiczność, do której sama nie docierasz, i pomysł, w którym obie marki pozostają sobą. Więcej o tym, jak zaplanować takie działania, przeczytasz w tekście o budowaniu marki.
Źródło: informacja prasowa Wydawnictwa Naukowego PWN z 9 listopada 2026 roku
